Yetmiş yedi tüketici piyasadaki beş ürünü değerlendirdi

Polonya’daki bir tüketici deneyinde içerik ve besin değeri bilgisi, kaju ve soya bazlı yoğurt alternatiflerine ilişkin beklentileri artırdı; ancak bu bilgiyle yapılan tadımda yüksek beğeni korunmadı. 2024’te yürütülen deneyde, çoğu genç yetişkin olan duyusal analiz eğitimi almamış 77 tüketici sade süt yoğurdunu piyasadaki Hindistan cevizi, kaju, yulaf ve soya bazlı ürünlerle karşılaştırdı.

Katılımcılar ürünleri ayrı kör tadım, bilgiye dayalı beklenti ve bilgilendirilmiş tadım oturumlarında değerlendirdi. Kör oturumda örnekleri tattılar, beklenti oturumunda tadım yapmadan ürün bilgisine göre değerlendirme yaptılar, ardından bilgiye erişerek yeniden tattılar. Ürün sunum sırası dengelendi ve rastgeleleştirildi. Genel beğeni dokuz puanlı, belirtilen satın alma niyeti ise beş puanlı ölçekle ölçüldü.

Test edilen ürünlerde duyusal kalite önemliydi

Kör tadımda dokuz puan üzerinden en yüksek genel beğeni ortalaması 6,39 ile süt yoğurdundaydı. Hindistan cevizi ve yulaf ürünleri 5,10 ve 4,91 puan aldı. Bu iki bitkisel ürün arasında anlamlı fark bulunmadı; ikisi de kaju ve soyadan anlamlı ölçüde yüksek puan aldı. Genel beğeniyle en güçlü ilişkili duyusal özellik tattı. Kremamsı, koyu kıvamlı ve açık renkli tanımları yüksek beğeniyle; yapay tat notaları, tatsızlık, gri renk ve ince kıvam ise düşük beğeniyle ilişkiliydi.

Araştırmacılar asitlik, renk ve sıvı ayrılmasını da ölçerek sonuçları duyusal tanımlar ve özelliklere verilen beğeni puanlarıyla çoklu faktör analizinde birleştirdi. Uyum, duyusal tanımlarla özellik beğenisi arasında en güçlü; fizikokimyasal ölçümlerle özellik beğenisi arasında en zayıftı. Genel beğeni analize tamamlayıcı değişken olarak eklendi ve analiz boyutlarının oluşturulmasına katkıda bulunmadı.

Beğeni ve satın alma niyeti ürünlere göre farklı değişti

İçerik ve besin değeri bilgisi, özellikle kaju ve soya bazlı alternatifler için olumlu beklentiler oluşturdu. Bilgilendirilmiş tadımda bu beklentiler korunmadı; beğeni, kör tadımdan anlamlı biçimde farklı olmayan düzeylere döndü. Buna karşılık süt yoğurdu ve Hindistan cevizi ürünü için yüksek beklentiler korundu. Yulaf alternatifinin beğenisi koşullar arasında görece sabit kaldı.

Satın alma niyeti, yalnız bilgi verilen oturumda ve bilgilendirilmiş tadım oturumunda ölçüldü. Beş puanlı ölçekte ortalamalar kajuda 2,91’den 2,23’e, soyada 2,68’den 2,04’e düştü; yulafta 2,34’ten 2,75’e yükseldi. Bu değişimler istatistiksel olarak anlamlıydı; süt yoğurdu ve Hindistan cevizi ürünündeki değişimler anlamlı değildi. Her iki oturumda daha yüksek beğeni satın alma niyetiyle olumlu ilişkiliydi; karma etkili modellerde ürünler arasındaki farklar da korundu.

Yazarlar bulguları incelenen ürün ve tüketicilerle sınırlıyor

Az sayıda ticari ürün test edildi ve tarifler yalnızca ana ham madde bakımından farklı değildi. Eklenen bileşenler ve formülasyonun bütünü de sonucu şekillendirebilirdi. Bu nedenle bulgular, tüm Hindistan cevizi, soya, yulaf veya kaju alternatiflerini sıralayamaz ya da her farkı yalnızca kullanılan bitkiye bağlayamaz. Çoğunlukla gençlerden oluşan ve yerel olarak toplanan panel de geniş tüketici çıkarımlarını sınırlıyor.

Yazarlar ayrıca satın alma niyetinin gerçek bir satın alma yapılmadan, kontrollü koşullarda ölçüldüğünü ve gerçek satın alma davranışına dönüşmeyebileceğini belirtiyor. Daha çeşitli tüketici grupları, formülasyonları daha yakından kontrol edilen daha geniş bir ürün yelpazesi ve gerçek veya benzetilmiş satın alma ortamlarında seçimlerin incelenmesi için çağrı yapıyorlar.

KAYNAKLAR & ŞEFFAFLIK Nasıl çalışıyoruz ↗
Bitkisel yoğurt alternatifleriTüketici araştırmasıÜrün bilgisiDuyusal kabul